Ubuntu, de eerste stappen(tutorial)

[yamakasi]

Algemeen

Inleiding


Als je Ubuntu 8.04 net geïnstalleerd hebt kom je bij wijze van spreken in een nieuwe wereld terecht, zeker als je gewend was aan Windows. Waar is de startknop gebleven zul je denken. Waarom staat de tijd niet rechtsonder in beeld? Kan ik ook Microsoft Office Word gebruiken?

Om kort te zijn, je bent eindelijk bevrijd van de startknop. De klok kun je neerzetten waar jij wilt en wat is dat Word? Ubuntu werkt met behulp van verschillende panelen. Op die panelen kun je snelkoppelingen plaatsen om verschillende programma's mee op te starten.

Om je een beetje op weg te helpen zal ik in deze tutorial een aantal handige dan niet onmisbare programma's belichten. Of ze onmisbaar zijn, dat kan ik natuurlijk niet beoordelen en waarschijnlijk staan er tegen ieder programma dat ik belicht wel een of meerdere alternatieven over. Dat is tevens erg mooi aan Linux. Aan alle kanten wordt ontwikkeld, dit houdt de applicaties fris en geeft je een ruime keus bij het kiezen van een programma.

Dan het allermooiste van alles. De meeste applicaties, al dan niet alle applicaties, kosten helemaal niets. Het installeren van die applicaties zou je vroeger een hoop zweet en tranen kosten. Tegenwoordig, na het vele door ontwikkelen, is ook dat een steeds zeldzamer probleem.


Dit wordt er in deze tutorial besproken

• Gebruiksomgeving (user interface).
• Applicaties toevoegen/verwijderen.
• Office-pakketten.
• Multimedia.
• Gamen en chatten.
• Beveiliging.

Inloggen & Bureaublad

Inloggen


Zodra je Ubuntu opstart kom je net als in Windows in het inloggedeelte terecht. Let erop dat je in Linux overal te maken hebt met hoofdlettergevoeligheid, behalve bij de gebruikersnaam tijdens het inloggen. Je gebruikersnaam is altijd in kleine letters, zelfs wanneer je tijdens het installeren kiest voor hoofd- en kleine letters door elkaar zul je tijdens het inloggen kleine letters moeten gebruiken. Als je tijdens de installatie aangegeven hebt dat dit je inlog gegevens zijn:

Gebruikersnaam: TutoRial
Wachtwoord: test

En je probeert in te loggen met de gegevens:

Gebruikersnaam: TutoRial
Wachtwoord: test

Dan krijg je een melding dat het inloggen mislukt is. Het is uiteraard erg belangrijk dat je dit niet vergeet, want het is erg jammer dat je niet kunt inloggen na drie weken vakantie, simpelweg omdat je hoofdletters gebruikt. Let op, je wachtwoord is wél hoofdlettergevoelig.

Waarschijnlijk heb je inmiddels gemerkt dat je standaard in Ubuntu bij het inlogscherm ook je eigen gebruikersnaam in moet vullen. Dit is erg handig wanneer de computer door 10 verschillende mensen wordt gebruikt, anders wordt het snel onoverzichtelijk. Je kunt dit aanmeldscherm ook snel en gemakkelijk aanpassen naar jouw wensen. Dit doe je door via "Systeem" naar "Beheer" en vervolgens bovenaan "Aanmeldvenster" te kiezen. Je moet nu het wachtwoord van de administrator invullen. Als je dit gedaan hebt krijg je een nieuw venster. Kies hier voor het tabblad "Lokaal"


Zorg ervoor dat je kiest voor een achtergrond met een "gezichtenlijst" of "face browser".


Bureaublad


Als je ingelogd bent valt er iets op. Bij Windows moet je een hele tijd wachten voordat alles geladen was en je het systeem kon gebruiken. Bij Ubuntu kun je na een paar seconden al gebruik maken van het besturingssysteem. De standaard lay-out lijkt sterk op de afbeelding die je hieronder ziet staan.



Panelen toevoegen/verwijderen


Het paneel dat bovenaan je monitor staat kun je het hoofdpaneel noemen. Dit betekent niet dat je dit paneel niet aan kunt passen. Bijna alles wat je ziet kun je verwijderen of inrichten naar eigen smaak.

Een paneel wordt verwijderd als je er met de rechtermuisknop op klikt en vervolgens kiest voor "Dit paneel verwijderen". Er moet altijd één paneel op je bureaublad aanwezig zijn. Het laatste paneel kun je niet verwijderen. Want zonder dat laatste paneel zou je geen nieuwe panelen meer kunnen maken.

Een nieuw paneel maak je door er met de rechtermuisknop op te klikken. Uit het menu dat zich opent kies je dan voor "Nieuw paneel". Er wordt dan automatisch een nieuw paneel toegevoegd aan je bureaublad. Als je wat speelt met het verwijderen en toevoegen van panelen kun je jouw bureaublad helemaal naar eigen smaak inrichten. Het handigst is om eerst panelen toe te voegen. Daarna versleep je ze naar een plek van voorkeur op je bureaublad.


Panelen inrichten


In het begin van de tutorial heb ik het over een hoofdpaneel gehad. Dit kun je eigenlijk niet zo noemen. Ubuntu geeft je namelijk de vrijheid om zelf te bepalen hoeveel menubalken je wilt. Elk van die balken is als "belangrijkste" in te richten. Een hoofdmenu bestaat echter wel. Dat menu bestaat uit drie onderdelen, namelijk:

• Toepassingen.
• Locaties.
• Systeem.

Zoals aangegeven staat dat menu bij de eerste keer opstarten in de linker bovenhoek. Als je met de rechtermuisknop op het hoofdmenu klikt krijg je verschillende opties. Kies voor "Verwijderen van paneel" om het hoofdmenu van het paneel te verwijderen.

Om het hoofdmenu op het onderste paneel te plaatsen klik je met de rechtermuisknop op dat paneel en kies je voor "Toevoegen aan paneel". Er opent zich een venster voor je, scroll wat omlaag tot je "Menubalk" ziet staan. Als je "Menubalk" selecteert en vervolgens op de knop "Toevoegen" klikt wordt de menubalk aan het onderste paneel gekoppeld.



Bureaubladachtergrond en paneelkleur instellen


Met de bovengenoemde manieren kun je jouw bureaublad zo functioneel mogelijk inrichten. Het is nu dus functioneel maar het ziet er nog niet zo persoonlijk uit. Gelukkig kunnen we zelf een achtergrond instellen en is het mogelijk om de paneelkleuren aan te passen.

Een bureaubladachtergrond voeg je toe door met de rechtermuisknop op het bureaublad te klikken waarna je kiest voor "Werkbladachtergrond wijzigen". Ubuntu komt standaard met achtergronden waaruit je kunt kiezen. Je kunt natuurlijk ook via het internet je eigen achtergrond downloaden. Selecteer nu de achtergrond die je wilt gebruiken en bevestig met "Sluiten".


Een paneel kun je van kleur/transparantie veranderen door er met de rechtermuisknop op te klikken en te kiezen voor "Eigenschappen". In het venster "Paneeleigenschappen" vind je twee tabbladen. In tabblad "Algemeen" kun je bij size instellen wat de afmeting van je paneel mag zijn. Je kunt er ook autohide aanzetten, dat zorgt ervoor dat het paneel automatisch uit beeld verdwijnt als je hem niet gebruikt. Op het tabblad "Achtergrond" is het mogelijk om "Effen kleur" aan te vinken. Je kunt dan een eigen kleur en stijl instellen.

Speel met deze opties naar eigen voorkeur. Hieronder een screenshot met mijn bureaublad resultaat.



Wachtwoorden en applicaties toevoegen/verwijderen

Wachtwoorden instellen

Voor het installeren van nieuwe applicaties wordt er gevraagd om je wachtwoord in te geven. Om diezelfde reden heb je soms een root wachtwoord nodig.

Er zijn twee manieren om gebruik te maken van de root-rechten. De eerste is door simpelweg de root account te activeren. Op deze manier heb je volledige controle over de computer en kun je alles (dus ook belangrijke documenten) verwijderen. De tweede manier is door gebruik te maken van het sudo command. Sudo staat voor "Super User Do", en geeft je eigenlijk dezelfde rechten als de rootaccount, met als grote verschil dat je, op het moment dat je iets verwijderd, als extra beveiliging nogmaals je wachtwoord moet ingeven.
In Ubuntu staat de rootaccount standaard uit. Dit hebben ze gedaan om het systeem veiliger te maken. Ik leg hieronder uit hoe je je rootaccount wel actief kunt maken, maar dit is niet noodzakelijk in Ubuntu en ook niet bevorderlijk voor de veiligheid. Gebruik deze functie dan ook alleen als dit echt noodzakelijk is.

Om de rootaccount te activeren ga je via het hoofdmenu naar "Systeem" -> "Beheer" -> "Gebruikers en groepen". Je ziet jouw gebruikersnaam dik gedrukt en de root gebruiker is grijs en niet aanklikbaar. Om de root gebruiker te bewerken moet je één maal op de knop "Ontgrendel" klikken.


Er wordt gevraagd om je wachtwoord. Vul het wachtwoord dat bij jouw gebruikersnaam hoort in en klik vervolgens op Authenticate. Nu is root net als je gebruikersnaam aanklikbaar en dikgedrukt van tekst. Selecteer de root gebruiker en kies vervolgens voor "Eigenschappen".

Bij password vul je het wachtwoord in dat je wilt gebruiken. Als je geen inspiratie hebt kun je eventueel kiezen voor "Willekeurig wachtwoord aanmaken", dan genereert Ubuntu zelf een wachtwoord voor je root gebruiker. Na invullen klik je op OK en daarna sluit je het Users Setting-scherm af door op "Sluiten" te kikken.


Applicaties toevoegen/verwijderen


Ubuntu werkt met het installeren met de zogeheten repositories. Dit zijn archiefpakketten die door Ubuntu zijn getest en goedgekeurd, zodat je zeker weet dat je geen gekke dingen op je systeem installeert.

Net als Windows heeft ook Ubuntu een "Programma's toevoegen/verwijderen" functie in het menu zitten. Deze functie is erg handig om extra programma's te installeren. Je vindt de installer onder het menu "Toepassingen" -> "Installeren/verwijderen...". Als je een applicatienaam weet kun je die via het zoekveld opzoeken. Anders kun je via de categorieën rondneuzen naar iets leuks. Onder de categorie games vind je soms best aardige tijdverdrijvers. Hieronder beschrijf ik hoe je VLC kunt installeren. Dit programma is erg gemakkelijk in gebruikt en speelt zo'n beetje alle videobestanden die er zijn af. (Dit programma staat niet standaard in de lijst. Om hem te kunnen zien moet je kiezen voor de optie "Alle beschikbare programma's" zoals hieronder.)



Repositories


Om deze lijst te realiseren maakt Linux Ubuntu gebruik van zogenaamde repositories. Dit zijn in feite databases waarin softwarepakketten vermeld zijn. Als je een programma niet in de bovengenoemde lijst kunt vinden, betekend dit dat hij niet vermeld staat in de repositorie van Ubuntu. Dit betekend dat het programma óf niet in gecontroleerd door Ubuntu óf dat het programma nog niet door de bèta-fase heen is.

Repositories zijn niet voor niets door Linux bedacht en het is dus ook onveilig om zomaar willekeurig repositories toe te voegen aan je installatie. Zorg ervoor dat de toegevoegde repositories door Ubuntu goedgekeurd zijn om schade aan je besturingssysteem te voorkomen.

Als voorbeeld heb ik het repository van Google gebruikt. Door dit pakket te installeren geef je Ubuntu te mogelijkheid om Picasa te installeren. Een repositorie voeg je toe door naar "Systeem" -> "Beheer" -> "Softwarebronnen" te gaan. Vul nu het wachtwoord van jouw account in. Ga nu naar tabje "Authentificatie". Download het bestand van de site van Google, dat hier (koppeling opslaan als..) te vinden is. Druk op de knop "Sleutelbestand importeren" en zoek het bestand dat je zojuist gedownload hebt. Ga nu naar het tabje "Software van derden" en druk op "Toevoegen". Voeg deze tekst in:

Code 1deb http://dl.google.com/linux/deb/ stable non-free


Druk nu op "Bron toevoegen". Zodra je nu op sluiten drukt komt er de boodschap dat je de informatie verouderd is. Zodra je op "Herladen" drukt wordt de nieuwe informatie automatisch opgehaald. Afhankelijk van de grootte van de repository en de snelheid van je internetverbinding kan dit een tijdje duren.


Lijst herstellen


Het kan gebeuren dat de "Toepassing -> Installeren/verwijderen" functie beschadigd raakt. Dit kan inhouden dat je niets kunt installeren, maar het komt ook voor dat de hele lijst niet meer zichtbaar is. Je kunt dat oplossen door naar de terminal te gaan via "Toepassingen" -> "Accessoires" -> "Terminal" en het volgende commando in te geven:

Code 1sudo dpkg --configure -a


Daarna wordt je gevraagd je hoofdwachtwoord ingeven. Als je dit hebt ingevuld kun je de terminal afsluiten door "exit" in te type en te bevestigen met de "enter" toets.

(Open)Office

OpenOffice.org


Zowel voor Windows als voor Linux is er een alternatief voor het bekende Microsoft Office. OpenOffice.org wordt automatisch geïnstalleerd als je Ubuntu installeert. Mocht dit bij jou om onbekende reden niet gebeurd zijn, dan kun je via het "Installeren/verwijderen..." scherm zoeken op "OpenOffice" en de door jouw gewenste programma's alsnog installeren. OpenOffice biedt alternatieven voor:

• Word (OpenOffice Tekstverwerker)
• Excel (OpenOffice Rekenblad)
• Powerpoint (OpenOffice Presentatie)
• Acces (OpenOffice Gegevensblad)
• Visio (OpenOffice Tekenen)

Op het moment dat deze tutorial geschreven is was Open Office 2.4 de meest recente versie. Inmiddels is versie 3.0 uit, die als belangrijkste vernieuwing ondersteuning biedt voor Microsofts Office 2007 bestanden.

Documenten die gemaakt zijn in MS-Word kun je gemakkelijk met OpenOffice Tekstverwerker openen en vervolgens bewerken. Het is een ideaal gratis te gebruiken alternatief voor het pakket van Microsoft.

Je kunt OpenOffice terugvinden in het menu onder "Toepassingen" -> "Office", daar vind je onder andere OpenOffice Tekstverwerker, OpenOffice Presentatie en de applicatie om presentaties mee te maken. Onder menu "Applicaties" -> "Grafisch" vind je OpenOffice Tekenen terug.




Wine


Wine is een open-source programma dat Windows onderdelen in je Linux installatie integreert. Hierdoor wordt het mogelijk om programma's die voor Microsoft Windows gemaakt zijn te draaien op je Linux installatie. In 1993 zijn de makers begonnen aan de ontwikkeling van Wine. Pas sinds juni van dit jaar is de eerste stabiele versie (1.0) gelanceerd. Als je Wine geïnstalleerd hebt en je start een programma dat voor Windows doeleinden bedoeld is, wordt Wine automatisch gestart.


Wine maakt onderscheid in verschillende categorieën:

• Platinum: het programma werkt uitmuntend.
• Gold: het programma werkt probleemloos
• Silver: het programma werkt redelijk, maar sommige functies leveren problemen op.
• Bronze: het programma is te installeren, maar werkt zeer beperkt.
• Garbage:het programma functioneert niet onder Wine.

Office heeft op dit moment de status "Silver".

Ga voor meer informatie naar de website van Wine


Abiword


Mocht je na deze mogelijkheden het idee hebben dat het allemaal een beetje over de top is, omdat je af en toe alleen maar een briefje tikt, dan is Abiword een uitstekend alternatief.

Dit programma beschikt, net als de andere twee programma's, over een Nederlandse spellingscontrole. Het zit makkelijk in elkaar met een overzichtelijk menu. Het kan overweg met documenten die gemaakt zijn in OpenOffice Tekstverwerker en Microsoft Word (Behalve 2007).
Je kunt dit programma vinden door via "Installeren/verwijderen..." op "Abiword" te zoeken. Ga voor meer informatie naar de website van Abiword



Linux Restricted Extra's


Om optimaal gebruik te kunnen maken van documenten gemaakt in Windows, is het handig als Ubuntu Windows fonts ondersteunt. Dit is standaard niet zo. Om dit op te lossen kun je het Linux Restricted Extra's installeren. Dit pakketje bevat nog meer extra's, die zal ik op de volgende pagina bespreken.

Linux Restricted Extra’s kun je installeren via "Toepassingen" -> "Installeren/verwijderen" -> zoeken op "restricted" (alleen Ubuntu te selecteren). Als je liever gebruikt maakt van Terminal kun je gebruik maken van de volgende code:
Code 1sudo apt-get install ubuntu-restricted-extras

Multimedia afspelen

Ook in Ubuntu heb je de mogelijkheid om al je muziek en films af te spelen. Standaard worden Rythmbox muziekspeler en Totemmedia player geïnstalleerd van het afspelen van media. Ik zal hier voor beide een uitstekend alternatief bespreken.

VLC Player


Om er voor te zorgen dat je al je dvd'tjes zonder problemen af kunt spelen, raad ik je aan om VLC Player te downloaden. Dit programmaatje is Open Source is dus gratis in gebruik. VLC is in staat om alle videobestanden af te spelen, behalve Indeo Video 4/5 (IV41, IV51). Aangezien dit formaat niet veel gebruikt wordt voor het afspelen van films, zul je hier geen hinder van ondervinden. VLC is te installeren door naar het "Toevoegen/verwijderen..." menu te gaan en daar op "VLC" te zoeken. Ga voor meer informatie naar de website van VLC Player.


Listen


Listen is een erg uitgebreide muziekspeler. Het programma haalt automatisch songteksten van internet voor al je liedjes (mits je ID3 tags goed zijn ingevuld), heeft de mogelijkheid om Podcasts te downloaden en kan overweg met iPods. Ook geeft het op een overzichtelijke manier je complete muziekcollectie weer. Tijdens het gebruik deed hij me een beetje aan iTunes denken, vooral qua indeling.

Omdat Listen niet standaard wordt mee geïnstalleerd, moet je ook dit programma installeren. Dit kan via het "Toevoegen/verwijderen..." menu of door in "Terminal"
Code 1sudo apt-get install listen

in te geven. Ga voor meer informatie naar de website van Listen.


Linux Restricted Extra's


Zoals in de vorige paragraaf besproken bevat dit pakket enkele extra's. Het gaat echter verder dan ondersteuning voor Windows fonts. Dit pakket biedt je namelijk ook de mogelijkheid om MP3'tjes af te spelen en het geeft je de mogelijkheid om dvd's af te spelen zonder VLC.

Gamen en chatten

Gamen


Linux op je computer is natuurlijk heel leuk, maar spelletjes doen blijft een belangrijk onderdeel op de computer. Daarom noem ik in dit hoofdstuk een paar mogelijkheden om er voor te zorgen dat je ook in Linux jouw favoriete games kunt spelen. Hoewel het er niet zoveel zijn als voor Windows, zijn er ook spellen die zonder extra software op Linux te spelen zijn. Enkele voorbeelden hiervan zijn:

• Unreal Tournament 2004.
• America's Army 2.5.
• Wolfenstein: Enemy Territory.
• EVE online.
• Second Life.

Dit zijn een aantal bekendere games die het op Linux ook doen. De lijst is echter veel langer. Een uitgebreide, maar lang niet complete lijst vind je op ons forum. Andere mogelijkheden om te gamen onder Linux Ubuntu zullen in een latere tutorial aan bod komen.

Chatten


Chatten, de meest belangrijke vorm van communicatie voor jongeren op dit moment, is natuurlijk een belangrijk onderdeel op de hedendaagse computer. Omdat Windows Messenger niet geïnstalleerd kan worden onder Linux komen hier (de in mijn ogen) belangrijkste alternatieven voorbij.

Emesene


Emesene is te installeren via de "Toevoegen/verwijderen..." functie. Het programma is in een paar seconden geïnstalleerd en wijst zichzelf. Er zitten geen onnodige functies in. Wel zijn er een aantal plug-ins te downloaden. Zo geeft het programma standaard geen melding wanneer iemand online komt en kan het alleen via een plug-in via je persoonlijk bericht laten zien welk nummer je aan het luisteren bent. Op deze manier kun je het programma volledig naar eigen hand zetten. Zelfs de lay-out van het programma (en de berichtenvensters) kun je wijzigen.


Verder kun je met dit programma bestanden verzenden en ontvangen, offline berichten versturen, en MSN Plus! functies gebruiken. Het ondersteunt nog geen gebruik van webcams, maar deze functie willen ze wel gaan integreren. Ga voor meer informatie naar de website van Emesene.

aMSN


aMSN, ook bekend bij Mac-gebruikers, is een opensource chatprogramma dat erg uitgebreid is. Ook dit programma is te installeren via het inmiddels welbekende "Toevoegen/verwijderen..." scherm. Het beschikt over een té grote hoeveelheid opties, die je kunt vinden via "Account" -> "Voorkeuren" (of via CTRL+P). Een aantal van die functies zijn:

• MySpace aanpassen.
• Statussen aanmaken/wijzigen.
• Overzichtelijk scherm waarin je je contactpersonen kunt beheren.
• Proxy instellen.
• Het instellen/wijzigen van je webcam- en geluidsinstellingen.

In tegenstelling to Emesene, kan aMSN dus wel gebruik maken van je webcam. Ook is het mogelijk om custom (animated) emoticons toe te voegen en videoclips te versturen. Mocht je toch iets missen, dan is er grote kans dat er een plug-in voor gemaakt is. Ga voor meer informatie naar de website van aMSN.

Pidgin


Wanneer je gebruik maakt van bijvoorbeeld AIM, ICQ en/of andere protocollen, dan is Pidgin een zeer geschikte IM-client. Pidgin wordt met Ubuntu geïnstalleerd en je hoeft hier dus verder niets voor te doen. Pidgin heeft namelijk de mogelijkheid om in één keer in te loggen met verschillende accounts. Ook wanneer je over meerdere accounts van hetzelfde protocol beschikt, bijvoorbeeld twee MSN-accounts, kun je met beide inloggen. Hierdoor hoef je niet allerlei verschillende programma's te downloaden en verschijnen alle contactpersonen in één scherm. Ga voor meer informatie naar de website van Pidgin.



Beveiliging

Virusscanner


Wanneer alleen Ubuntu op je computer is geïnstalleerd, is het niet erg interessant om een virusscanner te installeren. De reden hiervoor is dat virussen een wachtwoord nodig hebben om zichzelf in de root directory van Ubuntu te nestelen en die hebben ze niet. Daarom zijn er geen actieve virussen voor Linux op het internet te vinden. Heb je ook een Windows-partitie op je computer staan, dan wordt het een stuk aantrekkelijker. Niet per se ter preventie, maar vooral om via Ubuntu je Windows partitie te controleren op het moment dat deze niet meer reageert.

Pas hiermee wel op. Wanneer Ubuntu een virus in een bestand vindt dat Windows nodig heeft om op te starten, en dit wordt verwijderd, dan is de kans klein dat je Windows installatie nog te redden is!

Het draaien van Wine hoeft niet voor onrust te zorgen. Doordat de API van Windows niet in het syteem geïntegreerd zit, kunnen virussen ook geen weg naar je systeem vinden.

Firewall


De Firewall in Ubuntu, IPTables genaamd, is een zeer uitgebreide en zelfs voor de gevorderde firewall gebruiker soms moeilijk te temmen. Hij is compleet naar eigen smaak in te richte en om die reden hebben we er ook hier voor gekozen om later op dit onderwerp terug te komen. Een firewall is van groot belang bij de veiligheid van je bestanden en je doet er dan ook verstandig aan om hier even voor te gaan zitten. Daarom later daar over meer.

IPTables is in Ubuntu standaard uitgeschakeld. Om deze aan te zetten kunt je twee dingen doen. Als eerste via "Toevoegen/verwijderen..." en dan zoeken op "firestarter" Installeer vervolgens het gelijknamende programma.

De tweede optie is via het Terminalvenster ("Toepassing" -> "Hulpmiddelen" -> "Terminalvenster"). Hier typ je: Code 1sudo ufw enable

Je firewall staat nu aan. Om hem uit te zetten typ je Code 1sudo ufw disable

Als je niet meer weet of hij aan of uit staat, typ je Code 1sudo ufw status


Wanneer je een van deze codes hebt ingetypt druk je op enter. Je moet nu je wachtwoord invullen. Doe dit rustig aan, want je kunt niet zien of je iets fout hebt gedaan.

Slotwoord

Je hebt nu kort kennis gemaakt met Ubuntu. Als het goed is ken je de weg nu een beetje en zijn de programma's een stukje toegankelijker. Ubuntu kan echter nog veel meer en je zult tijdens het experimenteren met dit besturingssysteem hoogstwaarschijnlijk dan ook tegen problemen aanlopen. Om deze snel op te kunnen lossen verwijs ik je door naar ons forum speciaal voor Linux en andere besturingssystemen naar Windows. Volgende week lees je hoe je gebruikersrechten in Ubuntu aan kunt maken.

bron:http://www.techzine.nl/tutorials/331/8

[metalhead]

mooie uiteenzetting Yamasaki
heb hier nog ne link waar ik veel aan gehad heb
maar toch een fijne tekst
thnx